Μειώνεται η ροή υδάτων από τη Μαύρη Θάλασσα προς το Βόρειο Αιγαίο
Μια αργή αλλά σταθερή μεταβολή καταγράφεται τα τελευταία χρόνια στα ύδατα που συνδέουν τη Μαύρη Θάλασσα με το Αιγαίο. Πρόκειται για μια αλλαγή που δεν είναι ορατή με γυμνό μάτι, ωστόσο αποτυπώνεται καθαρά στα επιστημονικά δεδομένα των τελευταίων δεκαετιών.
Σύμφωνα με μελέτη ομάδας Ελλήνων επιστημόνων από το Τμήμα Ωκεανογραφίας και Θαλασσίων Βιοεπιστημών του Πανεπιστημίου Αιγαίου, η οποία δημοσιεύθηκε στο διεθνές περιοδικό Environmental Research Discussions, η εκροή υδάτων από τη Μαύρη Θάλασσα προς το Βόρειο Αιγαίο φαίνεται να μειώνεται σταδιακά.
Παραδοσιακά, η Μαύρη Θάλασσα τροφοδοτείται με μεγάλες ποσότητες γλυκού νερού από μεγάλα ποτάμια, όπως ο Δούναβης και ο Δνείπερος.
Η εισροή αυτή δημιουργεί ένα είδος φυσικής «υπερχείλισης», με αποτέλεσμα λιγότερο αλμυρά νερά να ρέουν προς το Αιγαίο μέσω των Στενών, σχηματίζοντας ένα επιφανειακό στρώμα που επηρεάζει τη θαλάσσια κυκλοφορία, τη θερμοκρασία και τη βιολογική παραγωγικότητα στο βορειοανατολικό Αιγαίο.
Όπως εξηγεί ο αναπληρωτής καθηγητής και ένας από τους συγγραφείς της μελέτης, Γιάννης Ανδρουλιδάκης, το στρώμα αυτό λειτουργεί εδώ και δεκαετίες ως βασικός «ρυθμιστής» της θαλάσσιας ισορροπίας στην περιοχή.
Τα νερά της Μαύρης Θάλασσας μεταφέρουν, εκτός από γλυκό νερό, οργανικό φορτίο, θρεπτικά συστατικά αλλά και ρυπαντές από τις μεγάλες ποτάμιες λεκάνες της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης.
Ωστόσο, τα τελευταία χρόνια η δυναμική αυτή φαίνεται να εξασθενεί. Η αλλαγή ξεκινά πολύ βορειότερα, καθώς τα ποτάμια που τροφοδοτούν τη Μαύρη Θάλασσα εμφανίζουν σταδιακή μείωση της παροχής τους, λόγω μεταβολών στα πρότυπα βροχοπτώσεων και εξάτμισης.
Το αποτέλεσμα είναι μικρότερη συσσώρευση γλυκού νερού στη Μαύρη Θάλασσα και συνεπώς μειωμένη εκροή προς το Αιγαίο.
Παράλληλα, μειώνεται και η διαφορά στάθμης μεταξύ των δύο θαλασσών, η οποία αποτελεί τον βασικό μηχανισμό που ωθεί τα νερά προς τα νότια.
Σύμφωνα με τους επιστήμονες, το γεγονός ότι η στάθμη του Αιγαίου φαίνεται να αυξάνεται ταχύτερα σε σχέση με εκείνη της Μαύρης Θάλασσας συμβάλλει περαιτέρω στην εξασθένηση αυτής της ροής.
Οι αλλαγές αυτές αρχίζουν ήδη να γίνονται αισθητές στο Βόρειο Αιγαίο. Τα νερά εμφανίζονται πιο αλμυρά, ενώ το χαρακτηριστικό επιφανειακό στρώμα χαμηλής αλατότητας εξασθενεί.
Παράλληλα, παρατηρούνται ενδείξεις μείωσης της θαλάσσιας παραγωγικότητας, κάτι που θα μπορούσε μακροπρόθεσμα να επηρεάσει την τροφική αλυσίδα και την αλιεία.
Οι επιστήμονες υπογραμμίζουν ότι η περιοχή κοντά στην έξοδο των Στενών αποτελεί κρίσιμο σημείο παρακολούθησης των μεταβολών αυτών.
Η ύπαρξη μόνιμων σταθμών μέτρησης, τακτικών ωκεανογραφικών αποστολών και συστημάτων καταγραφής φυσικών και χημικών παραμέτρων θεωρείται απαραίτητη για την κατανόηση των εξελίξεων.
Ιδιαίτερη σημασία αποδίδεται και στην επαναλειτουργία του παράκτιου ραντάρ παρακολούθησης θαλάσσιων συνθηκών που είναι εγκατεστημένο στη Λήμνο.
Το σύστημα αυτό επιτρέπει την παρακολούθηση σε πραγματικό χρόνο της επιφανειακής κυκλοφορίας και της εξάπλωσης των υδάτων που εξέρχονται από τα Στενά προς το Αιγαίο, καταγράφοντας ακόμη και πιθανή μεταφορά ρύπων.
Οι ειδικοί επισημαίνουν ότι η ανταλλαγή υδάτων μεταξύ Μαύρης Θάλασσας και Αιγαίου δεν αφορά μόνο το Βόρειο Αιγαίο, αλλά επηρεάζει συνολικά την κυκλοφορία των υδάτων στην Ανατολική Μεσόγειο.
«Το Βόρειο Αιγαίο αποτελεί κρίσιμο κόμβο της μεσογειακής κυκλοφορίας. Ό,τι συμβαίνει στα Στενά δεν μένει στα Στενά – επηρεάζει ολόκληρη τη Μεσόγειο», σημειώνει ο κ. Ανδρουλιδάκης.
Σε μια περίοδο όπου η κλιματική αλλαγή μεταβάλλει τις θαλάσσιες ισορροπίες, η συστηματική επιστημονική παρακολούθηση της περιοχής θεωρείται απαραίτητη για την κατανόηση των εξελίξεων και την προστασία των θαλάσσιων οικοσυστημάτων, αλλά και των τοπικών οικονομιών που εξαρτώνται από αυτά.
Η ερευνητική ομάδα αποτελείται από τους Γιάννη Μαμούτο, Γιάννη Ανδρουλιδάκη, Μάνο Ποτήρη, Βασίλη Κολοβογιάννη, Ελίνα Τράγου, Βασίλη Ζερβάκη και Γιάννη Κρεστενίτη.
Πηγή: enikos.gr
Ακολουθήστε το boatfishing.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις θαλασσινές ειδήσεις για το σκάφος, το ψάρεμα και την κατάδυση από την Ελλάδα και τον κόσμο.
