Λαγοκέφαλος: Επιδότηση έως 5,33 ευρώ το κιλό για την αλίευσή του – Τι προβλέπει το νέο πρόγραμμα
Το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων ενεργοποιεί πιλοτικό πρόγραμμα για τη διαχείριση του χωροκατακτητικού ξενικού είδους Λαγοκέφαλος (Lagocephalus sceleratus), με συνολικό προϋπολογισμό 1,5 εκατ. ευρώ και χρηματική αμοιβή που μπορεί να φτάσει έως τα 5,33 ευρώ ανά κιλό για στοχευμένες αλιεύσεις από επαγγελματίες παράκτιους αλιείς.
Η δράση αφορά σε πρώτη φάση την Περιφέρεια Κρήτης και την Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου, περιοχές όπου το πρόβλημα θεωρείται πιο έντονο.
Οι δύο Περιφέρειες είναι οι δυνητικοί δικαιούχοι του προγράμματος και θα πρέπει να υποβάλουν κοινή πρόταση, με την ενεργή συμμετοχή των επαγγελματιών αλιέων, επιστημονική παρακολούθηση, καταγραφή των ποσοτήτων και οργανωμένη διαχείριση των αλιευμάτων.
Ένα κρίσιμο σημείο που χρειάζεται προσοχή είναι ότι το πρόγραμμα δεν αποτελεί άμεση, ανοιχτή επιδότηση προς κάθε ψαρά ή ερασιτέχνη αλιέα. Πρόκειται για πιλοτική δράση, η οποία θα υλοποιηθεί μέσα από τις Περιφέρειες Κρήτης και Νοτίου Αιγαίου, με συγκεκριμένες διαδικασίες, σημεία εκφόρτωσης, ζύγιση, καταγραφή και διαχείριση των αλιευμένων λαγοκέφαλων.
Στην πρόσκληση αναφέρεται ότι η χρηματική αμοιβή για τους συμμετέχοντες επαγγελματίες παράκτιους αλιείς μπορεί να φτάσει έως τα 5,33 ευρώ το κιλό. Παράλληλα, προβλέπεται ότι στο τεχνικό δελτίο της πράξης μπορεί να συμπεριληφθεί και ποσό 4,26 ευρώ το κιλό, ως ποσοστό αναπλήρωσης 80%, σύμφωνα με τη σχετική μεθοδολογία.
Με απλά λόγια, το τελικό πρακτικό πλαίσιο εφαρμογής θα ξεκαθαρίσει μέσα από την πρόταση των Περιφερειών και την υλοποίηση του προγράμματος. Αυτό που έχει σημασία είναι ότι, για πρώτη φορά στην Ελλάδα, η αλίευση του λαγοκέφαλου μπαίνει σε οργανωμένο χρηματοδοτούμενο πλαίσιο, με στόχο όχι μόνο την αποζημίωση των αλιέων αλλά και τη συλλογή επιστημονικών δεδομένων.
Γιατί ξεκινά από Κρήτη και Νότιο Αιγαίο
Ο λαγοκέφαλος θεωρείται ένα από τα πιο προβληματικά χωροκατακτητικά είδη στις ελληνικές θάλασσες. Η πρώτη φάση του προγράμματος εστιάζει στην Κρήτη, όπου καταγράφεται η μεγαλύτερη συγκέντρωση του είδους στην Ελλάδα, και στο Νότιο Αιγαίο, όπου το πρόβλημα έχει επίσης λάβει μεγάλες διαστάσεις.
Η παρουσία του συνδέεται με σοβαρές επιπτώσεις στο θαλάσσιο οικοσύστημα, καθώς ανταγωνίζεται και θηρεύει αυτόχθονα είδη, ενώ προκαλεί σημαντικές ζημιές στην αλιευτική δραστηριότητα. Οι επαγγελματίες αλιείς αναφέρουν συχνά καταστροφές σε δίχτυα, παραγάδια και εργαλεία, λόγω της ισχυρής οδοντοστοιχίας του.
Το φαινόμενο δεν είναι καινούργιο. Το boatfishing.gr είχε αναδείξει ήδη από το 2019 περιστατικό με λαγοκέφαλο σε ελληνική παραλία, όταν βίντεο έδειχνε ψάρι να δαγκώνει λουόμενο, φέρνοντας τότε στο προσκήνιο έναν κίνδυνο που μέχρι εκείνη τη στιγμή αρκετοί υποτιμούσαν.
Τι προβλέπει η δράση
Η δράση εντάσσεται στο πρόγραμμα «Αλιεία, Υδατοκαλλιέργεια και Θάλασσα 2021-2027» και συγχρηματοδοτείται από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Θάλασσας, Αλιείας και Υδατοκαλλιέργειας. Η πρόσκληση φέρει τον τίτλο «Εφαρμογή λύσεων διαχείρισης του χωροκατακτητικού ξενικού είδους: Λαγοκέφαλος» και υπογράφηκε από τον Γενικό Γραμματέα Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, Σπύρο Πρωτοψάλτη.
Το πρόγραμμα περιλαμβάνει στοχευμένη αλίευση λαγοκέφαλου, χρηματική αμοιβή των συμμετεχόντων επαγγελματιών αλιέων, επιστημονική παρακολούθηση, καταγραφή και αξιολόγηση των αποτελεσμάτων, καθώς και δράσεις ενημέρωσης του κοινού. Προβλέπεται επίσης η δημιουργία υποδομών για συγκέντρωση, προσωρινή αποθήκευση, ζύγιση, καταγραφή και ασφαλή διαχείριση των αλιευμάτων.
Η υποβολή της πρότασης από τις Περιφέρειες γίνεται ηλεκτρονικά μέσω του ΟΠΣ, με καταληκτική ημερομηνία την 30ή Σεπτεμβρίου 2026 και ώρα 14:00. Η πρόσκληση προβλέπει επίσης ότι η διαδικασία μπορεί να κλείσει νωρίτερα, εφόσον εξαντληθεί ο διαθέσιμος προϋπολογισμός.
